Để minh chứng cho sức lan tỏa và tính hiệu quả của dòng vốn Agribank, bức tranh đổi thay tại các vùng nông thôn chính là phản ánh chân thực nhất. Những ngày đầu hè, khu vườn có quy mô rộng gần 10ha của gia đình anh Lê Phương (xã Đồng Lộc, tỉnh Hà Tĩnh) hiện lên với màu xanh mướt đầy sức sống. Tại đây, hơn 2.200 gốc cam giòn cùng với 1.600 gốc quýt đang bước vào thời kỳ phát triển, mang theo niềm hứa hẹn lớn lao về một mùa quả ngọt. Tuy nhiên, ít ai biết rằng, trong khoảng thời gian hơn chục năm về trước, khi người nông dân này mới bắt đầu quá trình chuyển hướng phát triển cây cam theo mô hình sản xuất hàng hóa chuyên canh, điều mà anh cảm thấy thiếu thốn và trăn trở nhất lại chính là nguồn vốn đầu tư.
Khởi điểm chỉ từ vài trăm triệu đồng vay ban đầu được giải ngân bởi Agribank Chi nhánh Hà Tĩnh, nguồn lực tài chính quý giá này đã dần được ngân hàng “nối dài” một cách linh hoạt, bám sát theo nhu cầu sản xuất thực tế. Nhờ bệ phóng vững chắc đó, anh Lê Phương đã mạnh dạn đầu tư hệ thống tưới nước tự động, nâng cấp toàn diện kỹ thuật canh tác, mở rộng quy mô và xây dựng vùng sản xuất đạt chuẩn VietGAP.
Anh Phương tự hào chia sẻ rằng, gia đình đã được Agribank giải quyết cho vay hơn 6 tỷ đồng để mở rộng sản xuất, đầu tư hạ tầng và ứng dụng kỹ thuật mới. Nhờ sự tiếp sức kịp thời đó, sản phẩm cam của gia đình từng bước được nâng cao chất lượng và hiện đang hướng tới quy trình sản xuất hữu cơ. Đặc biệt, khát vọng vươn lên không dừng lại ở diện tích hiện có, anh còn chủ động liên kết, mở rộng thêm khoảng 50ha với gần 15.000 gốc cam, nhằm hướng tới sản lượng khoảng 250 tấn mỗi năm trong thời gian tới.
Nhìn rộng ra dưới lăng kính quản trị vĩ mô, nông nghiệp Việt Nam đang đứng trước yêu cầu cấp thiết về việc chuyển đổi sang mô hình xanh, số và bền vững. Trong bối cảnh đó, dòng vốn tín dụng không đơn thuần là công cụ hỗ trợ sản xuất mà đang trở thành động lực thúc đẩy sự thay đổi sâu sắc về tư duy và phương thức canh tác.
Chia sẻ về định hướng chiến lược này, bà Phùng Thị Bình - Phó Tổng Giám đốc Agribank cho biết, ngân hàng xác định “tín dụng xanh” chính là chìa khóa để hiện thực cam kết đồng hành với “tam nông” trong giai đoạn phát triển mới. Định chế tài chính này không chỉ cung ứng vốn mà còn định vị rõ vai trò của mình là đơn vị dẫn dắt dòng vốn phục vụ cho công cuộc chuyển đổi các mô hình sản xuất nông nghiệp trên cả nước.
Sự cam kết mạnh mẽ được thể hiện rõ nét qua các con số thống kê ấn tượng, khi dư nợ tín dụng xanh của Agribank hiện đã đạt khoảng 28.000 tỷ đồng và được tập trung giải ngân vào các lĩnh vực cốt lõi như nông nghiệp sạch, lâm nghiệp bền vững, năng lượng tái tạo, xử lý môi trường và kinh tế tuần hoàn. Dòng vốn đang hiện diện ngày càng đậm nét trong các mô hình sản xuất trên cả nước, trải dài từ lĩnh vực chăn nuôi giảm phát thải, sản xuất hữu cơ, phát triển năng lượng tái tạo cho đến các chuỗi nông sản đạt tiêu chuẩn xanh, sạch và bền vững. Đặc biệt, Agribank còn thể hiện tầm nhìn nhạy bén khi triển khai cho vay phát triển kinh tế lâm nghiệp và từng bước hỗ trợ khách hàng tiếp cận thị trường tín chỉ carbon tại một số địa phương thuộc khu vực miền Trung.
Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu rất đáng khích lệ, song giới phân tích cũng nhìn nhận hành trình chuyển đổi sang nông nghiệp xanh và nông nghiệp số vẫn còn đối diện với không ít khó khăn, thách thức. Theo đánh giá của bà Phùng Thị Bình, điểm nghẽn lớn nhất của toàn ngành hiện nay nằm ở cấu trúc sản xuất nông nghiệp còn mang nặng tính nhỏ lẻ, manh mún và đặc biệt là thiếu sự liên kết chặt chẽ theo chuỗi giá trị. Thực trạng này đã khiến cho việc ứng dụng công nghệ cao và công nghệ số vào thực tiễn gặp vô vàn trở ngại, từ đó làm gia tăng đáng kể các chi phí vận hành và trực tiếp làm giảm sút hiệu quả đầu tư.
Ngoài ra, bức tranh cơ sở hạ tầng phục vụ cho nông nghiệp xanh và nông nghiệp số, bao gồm từ hệ thống logistics, công nghệ bảo quản, chế biến cho đến nền tảng hạ tầng dữ liệu, vẫn chưa được quan tâm đầu tư một cách đồng bộ và bài bản. Nguồn dữ liệu nông nghiệp hiện còn rất phân tán, thiếu tính kết nối liên thông, gây ra khó khăn không nhỏ cho quá trình truy xuất nguồn gốc, kiểm soát chất lượng an toàn thực phẩm cũng như đo lường mức độ phát thải nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường quốc tế.
Trước những nút thắt cản trở đó, Agribank nhận định phải có sự phối hợp đồng bộ, chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý Nhà nước, hệ thống ngân hàng, cộng đồng doanh nghiệp và người dân. Trong hệ sinh thái tương hỗ này, tín dụng sẽ tiếp tục gánh vác vai trò khơi thông nguồn lực cho nền nông nghiệp xanh. Đặc biệt, để minh chứng cho vai trò tiên phong của mình, nhiều năm qua, Agribank đã chủ động triển khai hàng loạt các gói tín dụng ưu đãi quy mô lớn đi sâu vào lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn như: Chương trình cho vay phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp sạch với quy mô tối thiểu 50.000 tỷ đồng; chương trình tài trợ chuyên biệt cho các dự án thuộc lĩnh vực xanh có quy mô 30.000 tỷ đồng; chương trình tín dụng ưu đãi dành cho sản phẩm OCOP và chương trình cho vay phục vụ thực hiện Đề án 1 triệu hécta lúa chất lượng cao, phát thải thấp tại khu vực đồng bằng sông Cửu Long.
Hướng tầm nhìn về tương lai, ban lãnh đạo Agribank khẳng định vững chắc cam kết sẽ tiếp tục giữ vững vai trò là ngân hàng chủ lực phục vụ cho mặt trận nông nghiệp, nông thôn theo định hướng gắn kết chặt chẽ với nông nghiệp công nghệ cao, các chuỗi giá trị nông sản chủ lực cùng mô hình kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn. Trên hành trình kiến tạo đầy tự hào và mang đậm tính nhân văn ấy, dòng vốn xanh được Agribank khơi thông không chỉ giúp hàng triệu người nông dân mở rộng sản xuất mà còn góp phần tạo nên nhiều vùng nguyên liệu ngày càng sạch hơn, cùng những mùa vụ canh tác bền vững và định hình một nền nông nghiệp quốc gia có khả năng cạnh tranh, vươn tầm quốc tế trong tương lai.
Tuấn Anh
