Tham dự hội nghị, có ông Nguyễn Đình Hoa - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội; Đại diện lãnh đạo, chuyên viên các Sở: Tài chính, Văn hoá và Thể thao, Du lịch, Công Thương; Đại diện lãnh đạo, chuyên viên Phòng Lãnh sự - Lễ tân đối ngoại, Văn phòng UBND Thành phố; Lãnh đạo Hiệp hội Thủ công Mỹ nghệ và Làng nghề Hà Nội; Lãnh đạo Hiệp hội xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ Việt Nam; Đại diện các Hội làng nghề; các nghệ nhân, chuyên gia có kinh nghiệm về tặng phẩm và quà tặng; Đại diện Văn phòng Điều phối nông thôn mới Thành phố, Phòng Phát triển nông thôn (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội).

Góp phần nâng tầm vị thế Thủ đô

Theo nội dung dự thảo Đề án, hệ thống tặng phẩm đối ngoại Hà Nội có tên nhận diện dự kiến là “Hanoi Signature Gifts”. “Hanoi Signature Gifts” được sử dụng có điều kiện đối với sản phẩm, bộ quà tặng, hồ sơ sản phẩm, không gian trưng bày và các hoạt động giới thiệu, truyền thông được cấp có thẩm quyền cho phép. Trong tên gọi này, từ “Signature” mang hàm ý về dấu ấn riêng, tính tiêu biểu, đặc trưng và khả năng nhận diện của Hà Nội. Tên gọi thể hiện định hướng mỗi tặng phẩm được lựa chọn phải mang một hoặc nhiều giá trị đặc sắc của Thủ đô, có khả năng đại diện và tạo dấu ấn trong hoạt động đối ngoại.

Các đại biểu tham gia hội nghị

Các Sản phẩm nằm trong hệ thống “Hanoi Signature Gifts”  được cơ quan, tổ chức thuộc Thành phố lựa chọn để trao tặng trong các hoạt động đối ngoại, lễ tân, hội nghị, xúc tiến, du lịch và giao lưu quốc tế; vừa đáp ứng yêu cầu nghi thức, vừa truyền tải hình ảnh, bản sắc và thông điệp của Thủ đô.

Khẳng định vai trò quan trọng của hệ thống “Hanoi Signature Gifts”, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường - Nguyễn Đình Hoa cho biết: Hà Nội là Thủ đô của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, trung tâm chính trị - hành chính quốc gia, trung tâm lớn về văn hóa, khoa học, giáo dục, kinh tế và giao dịch quốc tế. Cùng với quá trình hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, Thành phố thường xuyên đón tiếp các đoàn khách quốc tế, tổ chức hội nghị, hội thảo, sự kiện văn hóa, xúc tiến thương mại, đầu tư, du lịch và các hoạt động giao lưu nhân dân; đồng thời tham gia các hoạt động đối ngoại, hợp tác, xúc tiến và quảng bá hình ảnh Thủ đô ở trong nước và nước ngoài. Trong các hoạt động đó, tặng phẩm đối ngoại là một thành tố của nghi thức, đồng thời là phương tiện truyền tải hình ảnh, bản sắc, sự trọng thị và vị thế của Thủ đô.  

Hệ thống quà tặng chuyên nghiệp, thống nhất

Cũng theo ông Nguyễn Đình Hoa, hiện nay, việc lựa chọn và sử dụng quà tặng đối ngoại của Thành phố hiện còn phân tán, chủ yếu theo từng sự kiện, từng cơ quan, từng đơn hàng; chưa có danh mục thống nhất; Tiêu chí lựa chọn và quy trình đánh giá sản phẩm chưa được chuẩn hóa...; một số sản phẩm có giá trị tốt, giàu giá trị văn hóa nhưng thiết kế chưa phù hợp làm tặng phẩm, kích thước, trọng lượng chưa được tối ưu, còn cồng kềnh, dễ vỡ, khó bảo quản, khó mang theo hoặc chưa phù hợp với bối cảnh đối ngoại hiện đại...

Đại biểu tham gia đóng góp ý kiến xây dựng tại hội nghị 

Trong khi đó, Hà Nội có nhiều lợi thế nổi bật để phát triển tặng phẩm đối ngoại: hệ thống di sản Thăng Long - Hà Nội, không gian phố cổ, phố nghề, văn hóa thanh lịch, ẩm thực tinh hoa; mạng lưới làng nghề, nghề truyền thống và nghệ nhân phong phú; nhiều sản phẩm OCOP, sản phẩm nông sản chế biến, thủ công mỹ nghệ, sản phẩm văn hóa và sản phẩm thiết kế sáng tạo có khả năng nâng cấp thành quà tặng đối ngoại.

Các sản phẩm như gốm sứ Bát Tràng, lụa Vạn Phúc, sơn mài Hạ Thái, khảm trai Chuyên Mỹ, mây tre đan Phú Vinh, dát vàng bạc quỳ Kiêu Kỵ, nón làng Chuông, tò he Xuân La, trà sen Tây Hồ, cốm làng Vòng, sản phẩm OCOP và sản phẩm sáng tạo trên nền tảng chất liệu truyền thống có thể trở thành những “đại sứ văn hóa” của Hà Nội nếu được lựa chọn, thiết kế, chuẩn hóa và sử dụng đúng bối cảnh.

Hà Nội đã tham khảo nhiều mô hình quốc tế như: Mô hình Beijing Gift (Trung Quốc) - Thương hiệu quà tặng được đăng ký nhãn hiệu và do Sở Văn hóa - Du lịch Bắc Kinh chủ trì, quản lý; Mô hình Fabriqué à Paris(Pháp) - Nhãn chứng nhận do Thành phố Paris thiết lập nhằm nhận diện và quảng bá các sản phẩm thực sự được sản xuất hoặc tạo ra giá trị gia tăng chủ yếu tại Paris; The Wonder 500(Nhật Bản) - Chương trình xét chọn các sản phẩm, dịch vụ và trải nghiệm tiêu biểu của Nhật Bản; Mô hình K-Ribbon Selection(Hàn Quốc) - Hệ thống lựa chọn và chứng nhận các sản phẩm văn hóa tiêu biểu mang giá trị Hàn Quốc; Singapore Collectibles Programme  - Mô hình phối hợp giữa cơ quan du lịch, cơ quan thiết kế, tổ chức hỗ trợ doanh nghiệp và các chủ thể sản xuất để nâng cấp sản phẩm địa phương thành quà lưu niệm, sản phẩm văn hóa có chất lượng cao….

Hà Nội có nhiều làng nghề, có nhiều sản phẩm tinh hoa có giá trị văn hóa như Bát Tràng, Vạn Phúc, Phú Vinh,...Ảnh Bộ sản phẩm men Suối ngọc của HTX sản xuất kinh doanh gốm sứ Bát Tràng đạt OCOP 5 sao năm 2023.

Với nền tảng sẵn có và kinh nghiệm quốc tế phong phú Hà Nội tập trung xây dựng hệ thống tặng phẩm và không gian trưng bày quà tặng đối ngoại theo hướng chuyên nghiệp, thống nhất, có cơ chế vận hành rõ, có Hội đồng tư vấn, xét chọn, có danh mục tặng phẩm được cập nhật hằng năm và có nhận diện chung ”Hanoi Signature Gifts”, mang bản sắc Thăng Long - Hà Nội, phù hợp nghi thức đối ngoại và vị thế Thủ đô; qua đó nâng cao chất lượng công tác tặng phẩm đối ngoại, quảng bá hình ảnh Hà Nội văn hiến, văn minh, hiện đại, xanh, sáng tạo và hội nhập, đồng thời góp phần phát huy giá trị làng nghề, sản phẩm OCOP, sản phẩm văn hóa, du lịch và thiết kế sáng tạo của Thành phố.

Hoàn thiện danh mục, chuẩn hóa sản phẩm

Danh mục tặng phẩm Hà Nội được định hướng theo 06 bộ chủ đề: Bộ chủ đề “Thăng Long nghìn năm văn hiến” khai thác chiều sâu lịch sử, di sản, biểu tượng và ký ức văn hóa của Thăng Long - Hà Nội; Bộ chủ đề “Tinh hoa làng nghề Hà Nội” tôn vinh kỹ nghệ, chất liệu, tay nghề, nghệ nhân và cộng đồng làng nghề;  Bộ chủ đề “Hà Nội thanh lịch” khai thác phong cách sống tinh tế, nhẹ nhàng, nhã nhặn của Hà Nội; Bộ chủ đề “Hà Nội sáng tạo” làm mới di sản, làng nghề và biểu tượng Hà Nội bằng ngôn ngữ thiết kế đương đại;  Bộ chủ đề “Hà Nội xanh” thể hiện hình ảnh phát triển xanh, bền vững, thân thiện môi trường;  Bộ chủ đề “Hương vị Hà Nội” khai thác ẩm thực, đặc sản, trà, bánh, sản phẩm OCOP và sản phẩm theo mùa.

Việc đánh giá sản phẩm tập trung vào: Giá trị văn hóa, lịch sử và khả năng đại diện cho Hà Nội; chất lượng, thẩm mỹ, tính trang trọng và mức độ hoàn thiện; tính hợp pháp, an toàn và sở hữu trí tuệ; khả năng cá nhân hóa; bao bì, điều kiện bảo quản và vận chuyển; khả năng duy trì mẫu chuẩn, năng lực sản xuất và cung ứng; mức độ phù hợp với nhóm sử dụng và bối cảnh đối ngoại.

Trên cơ sở kết quả đánh giá, sản phẩm được xác định theo ba nhóm: Sản phẩm đáp ứng yêu cầu để tiếp tục hoàn thiện, chuẩn hóa và trình đưa vào Danh mục; Sản phẩm có tiềm năng nhưng cần tiếp tục điều chỉnh, hoàn thiện trước khi xem xét lại;  Sản phẩm chưa đáp ứng yêu cầu trong đợt xét chọn.

Với thông điệp: Tinh hoa Hà Nội - Kết nối 5 châu, Đề án sẽ góp phần lan tỏa giá trị văn hóa của Thủ đô ngàn năm văn hiến. Ảnh: Sản phẩm lụa của làng nghề lụa Vạn Phúc là thành viên của Mạng lưới các thành phố thủ công thế giới

Chủ thể sản phẩm có trách nhiệm hoàn thiện sản phẩm theo yêu cầu của Hội đồng và cơ quan chủ trì, bao gồm: Sản phẩm mẫu chuẩn; Bao bì, tem nhãn và quy cách đóng gói; Tên và thông tin sản phẩm bằng tiếng Việt, tiếng Anh; Câu chuyện sản phẩm; Thẻ giới thiệu và chứng thư tặng phẩm khi cần thiết; Mã QR hoặc đường dẫn dữ liệu; Thông tin về nguồn gốc, chất liệu, kỹ thuật chế tác; Điều kiện bảo quản, vận chuyển; Khả năng cá nhân hóa, thời gian chuẩn bị và năng lực cung ứng; Các yếu tố thuộc bộ nhận diện chung.

Sở Nông nghiệp và Môi trường kiểm tra, đối chiếu sản phẩm, hồ sơ và các nội dung chuẩn hóa với kết quả đánh giá của Hội đồng; yêu cầu tiếp tục hoàn thiện khi cần thiết và tổng hợp hồ sơ trình UBND Thành phố.

UBND Thành phố xem xét, ban hành Danh mục đợt đầu hoặc quyết định cập nhật Danh mục tặng phẩm đối ngoại Hà Nội. Danh mục chính thức chỉ gồm các sản phẩm đã đáp ứng yêu cầu và hoàn thành các nội dung chuẩn hóa cần thiết. Sản phẩm dự bị hoặc sản phẩm cần tiếp tục hoàn thiện được theo dõi riêng; chưa được coi là đã được công nhận và chưa được phép sử dụng nhận diện chung.

Đề án tặng phẩm đối ngoại và không gian trưng bày quà tặng đối ngoại của Thành phố triển khai trong giai đoạn 2026-2030; sau năm 2030 tiếp tục nâng cấp theo hướng chuyên nghiệp, số hóa, xanh, sáng tạo và quốc tế hóa. Giai đoạn đầu ưu tiên nhóm sản phẩm có nền tảng văn hóa, có khả năng chuẩn hóa nhanh, hình thành bộ quà mẫu và đáp ứng yêu cầu cung ứng.

Trong năm 2026, song song với việc ban hành Quy chế xây dựng, quản lý; Quy chế bộ công cụ xét chọn; thành lập Hội đồng tư vấn, xét chọn tặng phẩm đối ngoại Thành phố Hà Nội... Hà Nội phấn đấu lựa chọn khoảng 20-30 sản phẩm, bộ sản phẩm hoặc mẫu thiết kế; đồng thời xác định sản phẩm dự bị và sản phẩm cần tiếp tục hoàn thiện.

Với tinh thần nghiêm túc, kiên định mục tiêu xây dựng hệ thống tặng phẩm và không gian trưng bày quà tặng đối ngoại  theo hướng chuyên nghiệp, thống nhất của Thành phố và các sở, ban ngành cùng các đơn vị liên quan, tin rằng Hà Nội sẽ có hệ thống quà tặng phù hợp nghi thức đối ngoại và xứng tầm vị thế Thủ đô.

Minh Ngọc