Trước đây, phần lớn thiết bị trên lưới điện được rà soát theo chu kỳ ấn định sẵn. Hiện nay, với phương pháp CBM, công tác bảo trì được thực hiện dựa trên “tình trạng sức khỏe” thực tế của từng thiết bị. Thông qua các thông số vận hành và kết quả kiểm tra, đội ngũ cán bộ kỹ thuật có thể đánh giá chính xác thiết bị đang hoạt động ổn định hay đã manh nha dấu hiệu suy giảm, từ đó chủ động lên phương án sửa chữa trước khi xảy ra hư hỏng.

Nhân viên Công ty Điện lực Thái Nguyên sử dụng camera nhiệt kiểm tra nhiệt độ các điểm đấu nối thiết bị để phát hiện sớm các hiện tượng phát nóng

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Công ty Điện lực Thái Nguyên đã triển khai đồng bộ hàng loạt giải pháp chuyển đổi số trong công tác quản lý vận hành, tiêu biểu như: Hệ thống SCADA, camera nhiệt, thiết bị bay không người lái (flycam),  máy đo phóng điện cục bộ (PD) cùng các phần mềm quản lý kỹ thuật chuyên sâu. Dữ liệu thu thập từ hiện trường được cập nhật thường xuyên, giúp theo dõi liên tục và xây dựng “hồ sơ sức khỏe” chi tiết cho từng thiết bị trên lưới điện.

Nhờ mạng lưới dữ liệu này, nhiều khiếm khuyết tiềm ẩn như: điểm tiếp xúc phát nóng, thiết bị suy giảm chất lượng hay nguy cơ phóng điện đã được phát hiện từ sớm. Nhờ đó, các đơn vị trực tiếp quản lý vận hành có thể chủ động lập kế hoạch sửa chữa đúng thời điểm, triệt tiêu nguy cơ sự cố, hạn chế tối đa việc cắt điện ngoài kế hoạch, đồng thời tiết kiệm nhân lực và chi phí bảo dưỡng.

Nhân viên Điện lực kiểm tra, siết lại các mối nối và xử lý khiếm khuyết trên đường dây trung áp

Đánh giá về hiệu quả của phương pháp này, anh Lê Ngọc Long, nhân viên Trung tâm Thí nghiệm điện chia sẻ: “CBM giúp chúng tôi biết chính xác thiết bị nào cần kiểm tra, thiết bị nào cần xử lý ngay. Thay vì kiểm tra theo lịch như trước, giờ mọi quyết định đều dựa trên dữ liệu. Khi phát hiện sớm những bất thường, chúng tôi có thể xử lý ngay từ đầu, góp phần giữ cho lưới điện vận hành ổn định và an toàn”.

Nhân viên Trung tâm Thí nghiệm điện kiểm tra 1 chiều cuộn dây máy biến áp, CBM cấp độ 2, phát hiện sớm nguy cơ sự cố trên lưới điện

Hiệu quả thiết thực của phương pháp này đang dần được khẳng định rõ nét trên thực địa. Lũy kế 6 tháng đầu năm 2026, Công ty Điện lực Thái Nguyên đã triển khai đánh giá CBM với 2.330 thiết bị trên tổng số 3.199 thiết bị, đạt 72,84% kế hoạch năm. Cụ thể, đơn vị đã hoàn thành kiểm tra, đánh giá tình trạng đối với 1.050 máy biến áp, 1.057 chống sét van trên lưới điện, 51 Recloser, 65 cáp lực, 14 tủ điện hợp bộ (RMU), 26 thiết bị đóng cắt (LBS), 67 máy biến điện áp (TU)…

Có thể khẳng định, CBM không đơn thuần là một phương pháp bảo trì mới, mà còn là minh chứng sống động cho tính hiệu quả của công cuộc chuyển đổi số trong ngành Điện. Khi dữ liệu trở thành nền tảng cho mọi quyết định kỹ thuật, công tác quản lý vận hành ngày càng chủ động, chính xác và khoa học hơn.

Dữ liệu từ các thiết bị kiểm tra giúp cán bộ kỹ thuật đánh giá chính xác tình trạng vận hành của máy biến áp

Giữa những đợt cao điểm nắng nóng khắc nghiệt, mỗi khiếm khuyết được phát hiện sớm đồng nghĩa với việc loại bỏ thêm một nguy cơ sự cố trên lưới điện; mỗi thiết bị được quản lý tốt đồng nghĩa với việc nâng cao thêm một bước độ tin cậy cung cấp điện cho khách hàng. Việc đẩy mạnh ứng dụng CBM không chỉ là giải pháp kỹ thuật mà còn thể hiện quyết tâm của Công ty Điện lực Thái Nguyên trong việc chủ động phòng ngừa sự cố, nâng cao chất lượng dịch vụ điện và bảo đảm cung cấp điện an toàn, ổn định, liên tục phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân trên địa bàn.

Thanh Huyền - Khánh Toàn