Thứ Tư, 18/11/2026 16:50:51 GMT+7
Lượt xem: 426

Tin đăng lúc 06-11-2026

Đòn bẩy khuyến công thúc đẩy ngành công nghiệp chế biến thủy sản Cà Mau tăng trưởng xanh

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp, việc chuyển dịch mô hình sản xuất theo hướng xanh, tiết kiệm năng lượng và bền vững đang trở thành yêu cầu sống còn đối với các địa phương vùng cực Nam Tổ quốc. Đóng vai trò là công cụ chính sách thiết thực, chương trình khuyến công tại Cà Mau, đặc biệt thông qua sự trợ lực từ nguồn kinh phí khuyến công quốc gia đang trực tiếp tháo gỡ điểm nghẽn về vốn và công nghệ cho các cơ sở công nghiệp nông thôn (CNNT). Qua đó, tạo sức bật mới cho ngành chế biến thủy sản cùng các sản phẩm đặc trưng địa phương.
Đòn bẩy khuyến công thúc đẩy ngành công nghiệp chế biến thủy sản Cà Mau tăng trưởng xanh
Đoàn công tác của Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương) kiểm tra tình hình thực hiện các đề án khuyến công quốc gia tại tỉnh Cà Mau

Giải bài toán "kép" từ thực tiễn sản xuất

Sở hữu lợi thế nổi trội về kinh tế biển, nuôi trồng, khai thác thủy sản gắn với hệ sinh thái nông nghiệp trù phú, Cà Mau hội tụ đầy đủ điều kiện để bứt phá trong lĩnh vực công nghiệp chế biến. Trên địa bàn tỉnh, nhiều cơ sở CNNT đã khẳng định được vị thế nhờ các dòng sản phẩm đậm bản sắc địa phương, đạt chứng nhận OCOP và danh hiệu sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp khu vực (RISEP), qua đó mở rộng đáng kể thị phần trong nước.

 

Tuy nhiên, nhìn thẳng vào thực tế, khu vực sản xuất CNNT tại Cà Mau vẫn đối diện không ít rào cản nội tại. Phần lớn cơ sở có quy mô nhỏ và vừa, nguồn vốn tích lũy hạn hẹp nên khả năng tái đầu tư còn hạn chế. Tại nhiều đơn vị, dây chuyền máy móc thiếu đồng bộ, trình độ công nghệ lạc hậu, nhiều công đoạn phụ thuộc nặng nề vào lao động thủ công. Thực trạng này đẩy chi phí sản xuất tăng cao, kéo giảm năng suất lao động, khiến chất lượng thành phẩm thiếu ổn định, khó vượt qua các hàng rào kỹ thuật khắt khe của thị trường hiện đại.

 

Đặc biệt, đối với ngành công nghiệp chế biến thủy sản, bên cạnh bài toán nâng cao năng suất, các cơ sở còn phải đối mặt với yêu cầu nghiêm ngặt về sử dụng năng lượng hiệu quả, tiết kiệm nguồn nước, kiểm soát chất thải và bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm. Nghiêm trọng hơn, tác động rõ nét của biến đổi khí hậu, thời tiết cực đoan, nước biển dâng và xâm nhập mặn đang gây ra biến động lớn về vùng nguyên liệu. Trong bối cảnh đó, đổi mới công nghệ theo hướng tiết kiệm tài nguyên, giảm phát thải, nâng cao năng lực thích ứng đã trở thành đòi hỏi cấp bách, quyết định sự tồn vong của mỗi cơ sở sản xuất.

 

"Vốn mồi" khuyến công kích hoạt chuyển đổi công nghệ

 

Trước yêu cầu bức thiết từ thực tiễn, công tác khuyến công trên địa bàn tỉnh Cà Mau đã chuyển dịch mạnh mẽ cả về tư duy lẫn phương thức triển khai. Thay vì dừng lại ở việc hỗ trợ đơn thuần từng máy móc rời rạc, hoạt động khuyến công đã hướng tới hỗ trợ đổi mới đồng bộ công nghệ, nâng cao năng suất, chất lượng và năng lực cạnh tranh cho cơ sở CNNT. Trong hành trình này, nguồn kinh phí khuyến công, đặc biệt là nguồn vốn khuyến công quốc gia đã phát huy vai trò "vốn mồi" định hướng, kích hoạt dòng vốn đầu tư từ chính doanh nghiệp, hợp tác xã.

 

Cụ thể, trong năm 2025, tổng kinh phí khuyến công thực hiện trên địa bàn tỉnh Cà Mau đạt 3.712,455 triệu đồng; trong đó, nguồn kinh phí khuyến công quốc gia đạt 600 triệu đồng và kinh phí khuyến công địa phương đạt 3.112,455 triệu đồng. Nguồn lực này đã tập trung hỗ trợ chuyển giao, ứng dụng máy móc, thiết bị tiên tiến cho 16 cơ sở CNNT với tổng chi phí mua sắm, chuyển giao công nghệ đạt 2.745 triệu đồng.

 

Tiếp nối đà tăng trưởng đó, trong 9 tháng năm 2026, tổng kinh phí khuyến công toàn tỉnh đạt 3.088,280 triệu đồng. Đáng chú ý, nguồn kinh phí khuyến công quốc gia tiếp tục giải ngân đạt 600 triệu đồng, hoàn thành 100% kế hoạch cả năm, song hành cùng nguồn kinh phí địa phương đạt 2.488,280 triệu đồng (tương đương 62,5% kế hoạch). Sự tiếp sức kịp thời ấy đã tạo động lực để 9 cơ sở CNNT mạnh dạn đầu tư ứng dụng máy móc, công nghệ hiện đại với tổng giá trị khoảng 2.475 triệu đồng.

 

 

Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại tỉnh Cà Mau hỗ trợ cơ sở sản xuất Bảy Hoàng thực hiện đề án “Hỗ trợ ứng dụng máy móc, thiết bị trong sản xuất thực phẩm”

 

Khảo sát thực tế tại các đơn vị thụ hưởng cho thấy, sự đồng hành của chương trình khuyến công đã giúp doanh nghiệp, hợp tác xã cắt giảm đáng kể tỷ lệ lao động thủ công, từng bước khép kín quy trình sản xuất, nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm. Song song với hỗ trợ đầu tư thiết bị, hoạt động khuyến công Cà Mau còn chú trọng bồi đắp nội lực thông qua đào tạo nhân lực, xúc tiến thương mại, kết nối cung cầu. Riêng năm 2025, tỉnh đã tổ chức đào tạo cho 105 học viên, mở 4 kỳ hội chợ, triển lãm thu hút 28 lượt cơ sở tham gia. Trong 9 tháng năm 2026, mảng hoạt động này tiếp tục được duy trì nền nếp với 105 học viên được tập huấn chuyên môn gắn với chuỗi hội chợ, hội thảo, đoàn khảo sát học tập kinh nghiệm.

 

Định hướng chiến lược cho hành trình xanh hóa sản xuất

 

Để công tác khuyến công thực sự trở thành động lực dẫn dắt công nghiệp chế biến thủy sản cùng các sản phẩm đặc trưng Cà Mau phát triển bền vững trong giai đoạn tới, ngành Công Thương tỉnh đã xác định rõ lộ trình chuyển đổi toàn diện, lấy tiêu chí sản xuất xanh gắn với hiệu quả sử dụng tài nguyên làm thước đo trung tâm.

 

Trước hết, công tác xây dựng đề án sẽ chuyển hướng từ tư duy "hỗ trợ máy móc" sang "hỗ trợ đổi mới công nghệ gắn với hiệu quả tài nguyên". Các đề án được thẩm định, lựa chọn phải bảo đảm hiệu quả kép, vừa nâng cao công suất, vừa cắt giảm tiêu hao điện, nước, nguyên liệu và giảm tỷ lệ hao hụt. Đối với lĩnh vực chế biến thủy sản, nguồn lực khuyến công sẽ ưu tiên đầu tư cho các thiết bị sơ chế, cấp đông, sấy, hút chân không, bảo quản, xử lý phụ phẩm theo hướng tiết kiệm năng lượng, giảm tổn thất sau thu hoạch.

 

Cùng với đó, Cà Mau chú trọng xây dựng các mô hình trình diễn kỹ thuật về sản xuất sạch hơn, sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả. Các cơ sở chế biến được khuyến khích cải tiến hệ thống lạnh, sấy, gia nhiệt nhằm chống thất thoát nhiệt năng, kiểm soát chặt định mức điện, nước, đồng thời tận dụng tối đa nguồn phụ phẩm để giảm thiểu chất thải ra môi trường. Ngoài ra, hoạt động khuyến công cũng được gắn kết chặt chẽ với chiến lược nâng tầm sản phẩm đặc trưng, sản phẩm OCOP, sản phẩm RISEP. Thay vì xuất bán nguyên liệu thô hay hàng sơ chế giá trị thấp, chương trình sẽ tập trung hỗ trợ công nghệ chế biến sâu, chuẩn hóa bao bì, nhãn hiệu, hệ thống truy xuất nguồn gốc, hướng tới các dòng thủy sản tiện lợi, bảo quản dài ngày, đủ sức chinh phục những thị trường lớn. Mặt khác, yếu tố thích ứng biến đổi khí hậu được lồng ghép ngay từ khâu sàng lọc đề án, ưu tiên những giải pháp công nghệ giúp cơ sở giảm lệ thuộc vào điều kiện thời tiết tự nhiên, gia tăng sức chống chịu trước biến động vùng nguyên liệu.

 

Để hiện thực hóa những định hướng chiến lược này, bên cạnh việc nâng cao chất lượng tư vấn kỹ thuật, bồi dưỡng năng lực đội ngũ cán bộ khuyến công, phát huy hiệu quả mạng lưới cộng tác viên tại cơ sở, Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại tỉnh Cà Mau kiến nghị Bộ Công Thương, UBND tỉnh tiếp tục quan tâm bố trí nguồn kinh phí tương xứng. Trong đó, cần ưu tiên nguồn lực cho các mô hình trình diễn kỹ thuật có tính đột phá, khả năng nhân rộng cao về sản xuất sạch hơn, kinh tế tuần hoàn; đồng thời tăng cường cơ chế liên thông giữa chương trình khuyến công với chương trình OCOP, chuyển đổi số, khoa học công nghệ, bảo vệ môi trường, thúc đẩy liên kết học tập kinh nghiệm giữa các địa phương có thế mạnh chế biến thủy sản.

 

Với bước đi bài bản, khoa học cùng sự đồng hành sát sao của chương trình khuyến công quốc gia và địa phương, ngành công nghiệp chế biến thủy sản cùng các sản phẩm đặc trưng của Cà Mau đang hội tụ đầy đủ nền tảng vững chắc để vượt qua thách thức của biến đổi khí hậu, tự tin vươn mình theo quỹ đạo tăng trưởng xanh, bền vững.

 

Tuấn Anh


| Mã Khác

Ý kiến bạn đọc :

<>

Quảng cáo

Về đầu trang