Đó là sản phẩm của tình yêu, đam mê gắn với mong ước tốt lành của những người con là nông dân nhưng đậm chất nghệ nhân vùng nông thôn Đắc Sở, xã Dương Hòa, thành phố Hà Nội.

Sản phẩm của lòng say mê

Phật thủ được nông dân Đắc Sở đưa về trồng từ đầu những năm 2000. Theo thời gian, nghề trồng Phật thủ tại địa phương ngày càng phát triển, cao điểm lên tới hàng trăm hộ dân tham gia sản xuất với diện tích hàng chục ha. Tại địa phương, Phật thủ được trồng để lấy quả, thường được thu hoạch tập trung vào dịp Tết, giá thành từ vài chục đến vài trăm nghìn một quả.

Cây Phật thủ cảnh có vẻ đẹp riêng, làm sang trọng phòng khách mỗi dịp Tết đến xuân về. Anh Nguyễn Quang Định giới thiệu một tác phẩm Phật thủ cảnh được tạo tác để phục vụ nhu cầu chơi cây cảnh xuân Bính Ngọ 2026

Những năm gần đây, số hộ sản xuất Phật thủ tại địa phương giảm vì chu trình canh tác đặc thù của cây Phật thủ. Để duy trì và phát triển nghề trồng cây Phật Thủ, anh Nguyễn Quang Định đã mạnh dạn thay đổi hướng sản xuất, từ trồng cây Phật thủ lấy quả sang Phật thủ cảnh.

“Năm 2022, từ mong muốn sản xuất nông nghiệp xanh, sạch, từ tiềm năng lợi thế của quê hương, năm 2022, tôi cùng với một số anh em giàu tâm huyết, cùng đam mê đã thành lập HTX Phật thủ Đắc Sở. Chúng tôi đã cùng nhau xắn vén, cải tạo, bồi đắp với nhiều công sức để biến vùng đất rộng 5ha này thành vùng sản xuất an toàn, theo tiêu chuẩn VietGap. Trong đó có 4,5 ha trồng ổi lê, 0,5ha trồng Phật thủ.

Để ra được một tác phẩm Phật thủ cảnh đẹp phải qua nhiều năm, qua quá trình tạo hình dáng, thế rất cầu kỳ, công phu

Đối với cây Phật thủ, chúng tôi xác định hướng đi riêng, biến những cây Phật thủ thành những tác phẩm nghệ thuật. Như mọi người đã biết, quả Phật thủ không chỉ đẹp, hương thơm thanh nhã mà còn mang ý nghĩa tâm linh, là “biểu tượng” bàn tay Phật, ôm ấp, che chở, mang lại bình an, may mắn và hưng vượng. Với ý nghĩa đó quả Phật thủ được người Việt lựa chọn để làm lễ vật thờ cúng bày bàn thờ thần tài, gia tiên, các nơi thờ tự, tâm linh để mong cầu những điều tốt đẹp. Cũng chính từ đây, chúng tôi nảy nở ra ý tưởng biến những cây, quả Phật thủ thông thường thành những tác phẩm nghệ thuật để người dân có thể chơi cảnh, đặt trên bàn thờ với thời gian lâu hơn.” – Anh Nguyễn Quang Định chia sẻ.

Ngày càng có nhiều người lựa chọn Phật thủ cảnh chơi Tết. Vì thế thị trường Phật thủ cảnh ngày càng mở rộng, mang lại hiệu quả kinh tế cao cho các thành viên HTX Phật thủ cảnh Đắc Sở

Anh Nguyễn Quang Định cho biết, cây Phật thủ thuộc họ cam, bưởi, nếu trồng tự nhiên lá to, việc tạo dáng thế cho cây cầu kỳ, kỹ lưỡng. Ví dụ như, khi uốn cành sẽ gây ức chế, cành sẽ chậm phát triển nhưng phần thân khác của cây sẽ phát triển mạnh. Vì thế, phải chăm sóc sao cho cành, lá phát triển đều, đúng mục đích. Đó còn chưa kể đến kỹ thuật ghép quả, phải đảm bảo đúng thời điểm, có vị trí hợp lý, hòa hợp với cây, chọn quả ghép, ghép quả phải hướng lên trên, làm sao để tôn dáng của cả cây và quả. “Cây phải vượng, phải tươi, phải xanh, phải sáng, thỏa mong muốn an nhiên, sum suê, đủ đầy của khách hàng trong dịp Tết đến, xuân về” – Anh Nguyễn Quang Định khẳng định.

Đến nay, HTX Phật Thủ Đắc Sở đã có 3 năm triển khai mô hình trồng Phật thủ cảnh. Mỗi dịp xuân, HTX cung cấp ra thị trường hàng nghìn cây các loại (Loại 1 quả, loại 5 quả, 6 quả, 9 quả, 12 quả,…). Giá thành của cây Phật thủ cảnh cũng đa dạng, từ vài trăm nghìn đến vài triệu, có cây lên đến vài chục triệu tùy tuổi cây, dáng thế và số lượng quả.

Kỳ vọng phát triển làng nghề

Làm Phật thủ cảnh đã mở ra hướng đi mới cho HTX Phật thủ Đắc Sở, giúp người nông dân xã Dương Hòa trụ vững trên chính mảnh đất quê hương mình.

Theo anh Nguyễn Quang Định, hiện nay, có nhiều hộ dân trên địa bàn đã phải đi xa hàng 50 - 60 cây số để thuê đất trồng Phật thủ, trung bình khoảng 5 năm phải thay đổi đồng đất. Làm Phật thủ cảnh sẽ giải quyết được bài toán này, người dân sẽ không cần phải đi xa thuê đất nữa. Vì lẽ đó, anh rất mong muốn phát triển Phật thủ cảnh ở quê hương thành một làng nghề, sản xuất tập trung để đưa Phật thủ cảnh Đắc Sở trở thành sản phẩm hàng hóa có giá trị kinh tế cao, phục vụ nhu cầu người dân không chỉ trong dịp Tết mà còn phục vụ quanh năm.

Theo anh Nguyễn Quang Định: HTX Phật thủ Đắc Sở, xã Dương Hòa xây dựng chuỗi sản xuất – tiêu thụ Phật thủ cảnh đồng bộ, áp dụng kỹ thuật tiên tiến kết hợp kinh nghiệm bản địa để tạo ra những sản phẩm đẹp, đồng đều và có giá trị cao. HTX đồng thời giữ vai trò kết nối các hộ nông dân, thúc đẩy phong trào trồng Phật thủ cảnh, bảo tồn nghề truyền thống và góp phần đưa nông nghiệp địa phương phát triển theo hướng bền vững

Để thực hiện kỳ vọng phát triển thành làng nghề, giám đốc HTX Phật thủ Đắc Sở cùng cộng sự đã xây dựng mô hình bài bản theo tiêu chuẩn VietGAP, đăng ký sở hữu trí tuệ, tham gia Chương trình OCOP và đặc biệt chứng minh hiệu quả bằng giá trị kinh tế mà cây Phật thủ cảnh đem lại.

Anh Nguyễn Quang Định chia sẻ: Thời gian vừa qua, được sự quan tâm của các cấp, ngành, nhất là chính quyền địa phương, HTX đã có điều kiện thuận lợi để xây dựng và phát triển mô hình kinh tế nông nghiệp. Trong đó, năm 2025, HTX đã được hướng dẫn tham gia Chương trình OCOP của thành phố Hà Nội. Qua đánh giá, phân hạng, HTX có một sản phẩm là Phật thủ cảnh đạt OCOP 3 sao. Đây là nguồn động lực, động viên HTX tiếp tục phát triển sản xuất, xây dựng thương hiệu. Mong rằng, trong thời gian tới, các cấp chính quyền tiếp tục quan tâm, định hướng, hỗ trợ để hoạt động sản xuất của HTX ngày càng phát triển hơn, nhất là đối với hoạt động trồng Phật thủ cảnh.

Tất cả sản phẩm của HTX Phật thủ Đắc Sở đều được chăm sóc, tuyển chọn và phân loại theo quy trình thống nhất, lấy chất lượng làm tiêu chí hàng đầu. Uy tín trong hợp tác: Tôn trọng cam kết với người dân, đối tác và khách hàng; minh bạch trong hoạt động và trách nhiệm trong kinh doanh. Gắn kết cộng đồng: Cùng xây dựng phong trào Phật thủ cảnh bền vững, phát triển vì lợi ích chung của các hộ thành viên và cộng đồng địa phương. Phát triển bền vững: Hướng tới sản xuất an toàn, bảo vệ môi trường, duy trì giá trị văn hóa bản địa và tạo sinh kế lâu dài cho người dân

Làm nghề, phát triển nghề đem lại hiệu quả kinh tế cao, đồng thời vun đắp phát triển cộng đồng cùng phát triển nghề trồng Phật thủ cảnh là hướng đi cộng sinh bền vững mà giám đốc HTX Phật thủ Đắc Sở cùng cộng sự đặt nhiều niềm tin và kỳ vọng. Tin rằng, bằng minh chứng hiệu quả sản xuất cụ thể về hiệu quả kinh tế, làng nghề Phật thủ cảnh Đắc Sở, xã Dương Hòa sẽ được hình thành, hòa mình cùng dòng chảy phát triển của các làng nghề Thủ đô.

Ngọc Minh