Những ngày đầu năm 2026, tại các trạm biến áp, tuyến đường dây và trung tâm điều khiển của Công ty Điện lực Lào Cai, nhịp độ sản xuất – vận hành vẫn diễn ra liên tục, khẩn trương. Hệ thống điện được duy trì ở trạng thái vận hành ổn định, đáp ứng nhu cầu điện cho sinh hoạt, sản xuất, kinh doanh và các nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội trên địa bàn tỉnh.

Công nghệ giúp “nhẹ bước” người thợ điện vùng cao

Tại các địa bàn miền núi, việc tiếp cận các vị trí đường dây, cột điện cao thế vốn tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn. Ông Nguyễn Thanh Hùng, Đội trưởng Đội Quản lý Điện lực khu vực Nghĩa Lộ cho biết, đơn vị đã chủ động ứng dụng các thiết bị, công nghệ hiện đại như flycam, camera nhiệt trong công tác kiểm tra lưới điện trung, hạ áp, qua đó phát hiện sớm các tồn tại, khiếm khuyết và giảm thiểu nguy cơ sự cố.

Hiệu quả của việc ứng dụng công nghệ cũng được cảm nhận rõ từ những người trực tiếp bám lưới. Anh Nguyễn Xuân Đồng, công nhân Đội Quản lý vận hành đường dây 110 kV Lào Cai, người có hơn 20 năm gắn bó với lưới điện cao thế, cho biết trước đây nhiều vị trí cột điện nằm xa khu dân cư, giao thông đi lại khó khăn, công nhân phải đi bộ hàng giờ, thậm chí cả ngày mới tiếp cận được hiện trường.

 Anh Nguyễn Xuân Đồng, công nhân Đội Quản lý vận hành đường dây 110 kV Lào Cai, sử dụng thiết bị flycam để kiểm tra tình trạng đường dây

“Hiện nay, với flycam, nhiều tuyến đường dây có thể được kiểm tra từ xa, quan sát rõ tình trạng dây dẫn, sứ, phụ kiện mà không cần tiếp cận trực tiếp. Nhờ đó, số lần phải leo cột giảm đi đáng kể, an toàn lao động được nâng cao”, anh Đồng chia sẻ.

Chính những giải pháp công nghệ xuất phát từ hiện trường như vậy đã được tổng hợp, chia sẻ và lan tỏa tại Techshow EVNNPC 2026 – nơi các sản phẩm, sáng kiến, mô hình chuyển đổi số tiêu biểu của Tổng công ty Điện lực miền Bắc được giới thiệu, kết nối và nhân rộng.

Làm chủ lưới điện bằng chuyển đổi số và tự động hóa

Cùng với ứng dụng công nghệ hiện trường, Công ty Điện lực Lào Cai đã đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý kỹ thuật và vận hành lưới điện. Đến nay, hệ thống lưới điện 110 kV với 16 trạm biến áp, 30 máy biến áp tổng công suất 1.401 MVA và gần 700 km đường dây được vận hành an toàn, hiệu quả; 14/16 trạm biến áp 110 kV đã được đưa vào vận hành theo chế độ không người trực, góp phần tối ưu hóa nhân lực và rút ngắn thời gian xử lý sự cố.

Trên lưới trung, hạ áp, các chỉ tiêu kỹ thuật tiếp tục được cải thiện rõ rệt: tổn thất điện năng trung áp đạt 1,71%, hạ áp 1,47%; các chỉ số độ tin cậy SAIDI, SAIFI hoàn thành xuất sắc toàn bộ chỉ tiêu do Tổng công ty giao. Đặc biệt, 100% Recloser và 99,7% LBS đã được kết nối về Trung tâm điều khiển xa, từng bước hình thành lưới điện thông minh, tự động cô lập sự cố và khôi phục cấp điện nhanh chóng.

Song song đó, các giải pháp đo xa, giám sát từ xa tiếp tục được hoàn thiện, với tỷ lệ công tơ đo xa sau trạm biến áp công cộng đạt 98,86%, tỷ lệ online đạt 98,64%, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý vận hành và kinh doanh điện năng.

Sáng kiến từ hiện trường – động lực cho đổi mới bền vững

Từ chính những “bài toán” đặt ra trong thực tiễn quản lý vận hành lưới điện miền núi, phong trào sáng kiến, cải tiến kỹ thuật tại Công ty Điện lực Lào Cai đã được duy trì và phát triển bền bỉ. Trong năm 2025, toàn Công ty có 26 sáng kiến cấp Công ty và 04 sáng kiến cấp Tổng công ty, tập trung vào các lĩnh vực kỹ thuật, đo đếm, kinh doanh và truyền thông chuyển đổi số.

Nhiều sáng kiến đã được ứng dụng hiệu quả như phần mềm quản lý kìm niêm phong, dây chì và viên chì niêm phong trên nền tảng web; giải pháp xây dựng biểu đồ phụ tải tự động cho khách hàng lớn giúp giám sát sản lượng điện năng trực quan, chính xác; hay giải pháp khắc phục mất kết nối đo xa của công tơ 3 pha tại các khu vực lõm sóng 4G, bảo đảm dữ liệu đo đếm liên tục. Đáng chú ý, Bộ Trợ lý Ảo phục vụ truyền thông EVNNPC đã mở ra hướng tiếp cận mới trong hiện đại hóa công tác truyền thông ngành điện.

Lấy khách hàng làm trung tâm của chuyển đổi số

Không chỉ tập trung vào kỹ thuật, Công ty Điện lực Lào Cai còn đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực kinh doanh và dịch vụ khách hàng. Tỷ lệ thanh toán tiền điện không dùng tiền mặt đạt 98,03%; 100% yêu cầu cấp điện mới và hợp đồng mua bán điện được tiếp nhận, xử lý theo phương thức điện tử. Thời gian tiếp cận điện năng trung bình chỉ còn 3,35 ngày, tốt hơn quy định, góp phần nâng cao sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp trên địa bàn.

Nhân viên Đội Quản lý điện lực Văn Bàn hướng dẫn khách hàng thực hiện các thủ tục, tra cứu thông tin và sử dụng dịch vụ điện theo phương thức điện tử

Chia sẻ về định hướng này, ông Vũ Duy Khương – Phó Giám đốc Công ty Điện lực Lào Cai nhấn mạnh: “Đối với một đơn vị quản lý lưới điện miền núi, biên giới như Lào Cai, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số không chỉ là xu hướng, mà là yêu cầu bắt buộc. Công nghệ phải phục vụ con người, giúp người lao động làm việc an toàn hơn và khách hàng sử dụng điện thuận tiện hơn”.

Sau Techshow EVNNPC 2026, tinh thần đổi mới sáng tạo tiếp tục được lan tỏa. Bước vào giai đoạn phát triển mới, những người thợ điện Lào Cai vẫn miệt mài trên các tuyến đường dây, trạm biến áp, chủ động làm chủ công nghệ, bám sát hiện trường, kiên định mục tiêu vận hành hệ thống điện an toàn – ổn định – tin cậy, góp phần phục vụ phát triển kinh tế – xã hội và bảo đảm an ninh năng lượng nơi biên cương Tổ quốc.

Nguyễn Hiền – CTĐL Lào Cai