Chủ động kiểm tra, siết chặt an toàn ngay từ cơ sở

Những ngày đầu hè, nền nhiệt trên địa bàn tỉnh Lào Cai liên tục tăng cao. Tại nhiều địa phương, nhu cầu sử dụng điều hòa, quạt làm mát, các thiết bị điện sinh hoạt tăng mạnh khiến phụ tải điện tăng cao, kéo theo nguy cơ quá tải hệ thống điện cục bộ. Trước thực tế đó, UBND tỉnh Lào Cai đã ban hành Văn bản số 4058/UBND-KT ngày 20/5/2026 yêu cầu các sở, ngành, địa phương, đơn vị liên quan và các tổ chức, cá nhân tăng cường các biện pháp sử dụng điện an toàn nhằm giảm thiểu nguy cơ xảy ra cháy, nổ trong mùa nắng nóng năm 2026.

Theo chỉ đạo của UBND tỉnh, các địa phương tiếp tục thực hiện nghiêm các quy định về phòng cháy chữa cháy và an toàn điện; tăng cường kiểm tra tại các khu dân cư, chợ, nhà trọ, cơ sở sản xuất, kinh doanh - những khu vực tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ cao do sử dụng điện quá tải hoặc hệ thống điện xuống cấp. 

Đối với Công ty Điện lực Lào Cai, nhiệm vụ trọng tâm được đặt ra là tổ chức rà soát toàn bộ hệ thống lưới điện, trạm biến áp, đường dây truyền tải và phân phối điện; kịp thời sửa chữa, khắc phục các vị trí tiềm ẩn nguy cơ sự cố, cháy nổ; bảo đảm hệ thống điện vận hành an toàn, ổn định trong mùa cao điểm nắng nóng.

Theo đó, các đơn vị điện lực trực thuộc tăng cường kiểm tra hành lang lưới điện, rà soát các điểm xung yếu, xử lý thiết bị có nguy cơ phát nhiệt, quá tải; chủ động thay thế các thiết bị xuống cấp nhằm hạn chế tối đa nguy cơ xảy ra sự cố. 

Nhân viên Công ty Điện lực Lào Cai kiểm tra, xử lý thiết bị trên lưới điện nhằm bảo đảm vận hành an toàn, ổn định trong mùa nắng nóng

Những ngày nắng nóng cao điểm, hình ảnh nhân viên Điện lực kiểm tra trạm biến áp, đường dây giữa thời tiết oi bức đã trở nên quen thuộc đối với người dân. Nhiều tổ công tác phải làm việc liên tục ngoài hiện trường để kịp thời xử lý các tồn tại trên lưới điện, bảo đảm hệ thống vận hành an toàn, ổn định.

Ông Hà Minh Tuấn, Trưởng Điện lực Lục Yên cho biết: “Trước mùa nắng nóng và mùa mưa bão, đơn vị đều xây dựng kế hoạch tổng rà soát lưới điện để phát hiện sớm các tồn tại và tổ chức khắc phục. Đồng thời, phối hợp với chính quyền địa phương tuyên truyền, phát tờ rơi, hướng dẫn người dân nhận biết các nguy cơ mất an toàn điện trong gia đình”.

Theo ông Tuấn, cùng với công tác tuyên truyền, ngành điện cũng được Công ty Điện lực Lào Cai quan tâm bố trí nguồn vốn để đầu tư cải tạo, nâng cấp lưới điện, qua đó góp phần nâng cao độ ổn định, an toàn cung cấp điện.

Tại các khu vực vùng cao, công tác an toàn điện cũng được triển khai quyết liệt. Ông Nguyễn Phúc Hưởng - Trưởng Điện lực Mường Khương cho biết, đơn vị đang đồng bộ nhiều giải pháp như tăng cường kiểm tra quản lý kỹ thuật vận hành lưới điện; sửa chữa, bảo dưỡng định kỳ; ứng dụng khoa học công nghệ trong xây dựng lưới điện thông minh; tăng cường công tác phòng chống thiên tai và bảo đảm an toàn hành lang lưới điện cao áp. “Chúng tôi thường xuyên tuyên truyền trên Zalo, Facebook, tổ chức tuyên truyền trực tiếp tại các hội nghị tuyên vận ở thôn, bản để người dân hiểu rõ các quy định về an toàn điện, nhận diện các nguy cơ gây tai nạn điện”, ông Hưởng cho biết.

Theo báo cáo công tác an toàn vệ sinh lao động năm 2025 của Công ty Điện lực Lào Cai, toàn Công ty đã thực hiện 68.881 công việc liên quan đến quản lý, vận hành lưới điện; tổ chức hơn 4.060 lượt kiểm tra hiện trường; huấn luyện an toàn cho gần 1.000 lượt cán bộ, nhân viên. Đặc biệt, công tác quản lý hành lang an toàn lưới điện cao áp tiếp tục được siết chặt. Trong năm 2025, Công ty đã xử lý hàng trăm điểm tồn tại hành lang pha - đất, tăng cường kiểm tra, phát quang cây cối có nguy cơ đổ vào đường dây điện.

Tuy nhiên, ngành điện cũng thẳng thắn nhìn nhận, nguy cơ mất an toàn điện trong dân vẫn còn tiềm ẩn, nhất là tại các khu dân cư, nhà hàng, cơ sở sản xuất nhỏ lẻ, nơi hệ thống điện đã xuống cấp hoặc sử dụng điện công suất lớn trong thời gian dài.

Đưa kiến thức an toàn điện đến từng hộ dân, trường học

Không chỉ tập trung vào công tác kỹ thuật, Công ty Điện lực Lào Cai còn đặc biệt chú trọng công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức cộng đồng về sử dụng điện an toàn, tiết kiệm, hiệu quả.

Riêng trong tháng 5/2026, Công ty Điện lực Lào Cai đã tổ chức tuyên truyền sử dụng điện an toàn, tiết kiệm cho 17.652 học sinh trên địa bàn tỉnh; phát 1.000 cuốn sách “Bí mật quả cầu tím”, cẩm nang hướng dẫn sử dụng điện an toàn, tiết kiệm tới các em học sinh. 

Công ty Điện lực Lào Cai tổ chức tuyên truyền sử dụng điện an toàn, tiết kiệm cho học sinh trên địa bàn tỉnh

Các buổi tuyên truyền được tổ chức bằng nhiều hình thức sinh động như xử lý tình huống, vẽ tranh, kể chuyện, giao lưu hỏi đáp… giúp học sinh dễ tiếp cận và ghi nhớ kiến thức về an toàn điện.

Thông qua các hoạt động này, học sinh được hướng dẫn nhận biết các nguy cơ mất an toàn điện trong cuộc sống hằng ngày như dây điện đứt rơi xuống đất, sử dụng ổ cắm quá tải, thả diều gần đường dây điện, trèo cột điện bắt chim…

Cô Nguyễn Thị Mến, giáo viên chủ nhiệm lớp 5A1, Trường Tiểu học Mường Khương cho biết, nhà trường thường xuyên lồng ghép nội dung giáo dục sử dụng điện an toàn, tiết kiệm trong các buổi sinh hoạt dưới cờ, hoạt động trải nghiệm và nhiều môn học như Khoa học, Tiếng Việt. “Các em được hướng dẫn không chạm tay vào ổ điện, tránh xa dây điện bị đứt, biết báo cho người lớn khi phát hiện sự cố điện; đồng thời hình thành thói quen tắt quạt, tắt đèn khi ra khỏi lớp học”, cô Mến chia sẻ.  

Học sinh Trường Tiểu học Mường Khương tham gia hoạt động trải nghiệm, tìm hiểu kiến thức sử dụng điện an toàn, tiết kiệm

Không chỉ trong trường học, việc tuyên truyền an toàn điện còn được triển khai sâu rộng tới từng hộ dân, cơ sở sản xuất, kinh doanh.

Ông Nguyễn Thọ Thành, chủ Nhà hàng Lục Yên chia sẻ, gia đình luôn chấp hành nghiêm các quy định về sử dụng điện an toàn. “Vào giờ cao điểm, những thiết bị không cần thiết chúng tôi sẽ tắt bớt. Điều hòa được bật lần lượt, không bật đồng loạt để tránh quá tải. Hệ thống dây dẫn cũng được kiểm tra thường xuyên, nếu phát hiện dây nóng hoặc nứt do quá tải là thay ngay”, ông Thành cho biết. Theo ông Thành, nhà hàng luôn bố trí bình chữa cháy chuyên dụng tại khu vực bảng điện để kịp thời xử lý sự cố nếu xảy ra. “An toàn điện trước hết là bảo vệ cho gia đình mình, sau đó là bảo đảm an toàn cho cộng đồng”, ông nói. 

Nhân viên Điện lực tuyên truyền, hướng dẫn cơ sở sản xuất sử dụng điện an toàn, phòng ngừa nguy cơ cháy nổ do điện

Tại xã Mường Khương, bà Vũ Thị Vĩnh, chủ một cơ sở sản xuất đồ mộc cho biết, do đặc thù nghề nghiệp sử dụng nhiều máy móc nên gia đình luôn đặc biệt chú ý đến công tác an toàn điện. “Mỗi tháng tiền điện khoảng 13 triệu đồng nên chúng tôi chủ động không vận hành máy vào giờ cao điểm. Dây điện, ổ cắm cũng được kiểm tra, vệ sinh thường xuyên để tránh nguy cơ chập cháy”, bà Vĩnh chia sẻ. 

Nâng cao ý thức cộng đồng để hạn chế nguy cơ cháy, nổ

Mùa nắng nóng luôn là thời điểm tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy, nổ do nhu cầu sử dụng điện tăng cao. Khi các thiết bị công suất lớn như điều hòa, quạt làm mát, bếp điện hoạt động liên tục trong thời gian dài, hệ thống điện rất dễ xảy ra quá tải nếu không được kiểm tra, bảo dưỡng thường xuyên. Tại nhiều khu dân cư, nhà trọ, cơ sở sản xuất nhỏ lẻ hay cửa hàng kinh doanh kết hợp sinh hoạt, tình trạng sử dụng dây dẫn điện cũ, ổ cắm xuống cấp, câu mắc điện tạm bợ vẫn còn diễn ra, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn rất lớn.

Theo thống kê của Công ty Điện lực Lào Cai, năm 2025 trên địa bàn đã xảy ra 3 vụ tai nạn điện trong dân làm chết và bị thương 3 người. Nguyên nhân chủ yếu do người dân vi phạm khoảng cách an toàn lưới điện như chặt cây gần đường dây, trèo cột điện bắt tổ chim hoặc chủ quan trong quá trình sử dụng điện. 

Đáng chú ý, mới đây một nam sinh 11 tuổi tại thôn Pá Hu, xã Trạm Tấu đã tử vong khi trèo lên cột điện trung thế để lấy tổ chim, để lại nỗi đau và sự cảnh báo lớn đối với cộng đồng. 

Không chỉ tai nạn trong dân, trên lưới điện toàn Công ty năm 2025 cũng đã xảy ra 95 vụ sự cố liên quan đến hành lang an toàn lưới điện. Nhiều vụ xuất phát từ việc cây đổ vào đường dây, vật thể lạ mắc vào lưới điện hoặc người dân thả diều gần đường điện cao áp, làm gián đoạn cung cấp điện. 

Ông Trần Trương Phi - Tổ trưởng Tổ quản lý vận hành trung thế Điện lực Mường Khương cho biết, nguy cơ mất an toàn điện phổ biến hiện nay là hệ thống dây dẫn trong dân đã cũ, xuống cấp, nhiều hộ sử dụng thiết bị điện không bảo đảm an toàn hoặc để cây cối vi phạm hành lang lưới điện. Tuy nhiên, sau các đợt tuyên truyền của ngành điện và chính quyền địa phương, ý thức của người dân đã từng bước được nâng lên. Nhiều hộ gia đình chủ động kiểm tra hệ thống điện, thay thế thiết bị hư hỏng và phối hợp với ngành điện trong bảo vệ hành lang lưới điện.

An toàn điện bắt đầu từ những hành động nhỏ trong mỗi gia đình. Khi nhận thức được nâng lên và các giải pháp được triển khai đồng bộ, nguy cơ cháy, nổ do điện sẽ từng bước được hạn chế, góp phần bảo vệ tính mạng, tài sản của Nhân dân và bảo đảm ổn định đời sống, sản xuất trên địa bàn tỉnh.

Nguyễn Hiền